Kalkulator podatku liniowego

Stawka PIT

• 19% — stała stawka niezależnie od dochodu
• Brak kwoty wolnej od podatku
• Brak wspólnego rozliczenia z małżonkiem

Składka zdrowotna

• 4,9% dochodu
• Minimum: 432,54 zł (9% × 4 806 zł)
• Odliczenie od dochodu do 14 100 zł rocznie

Kiedy się opłaca?

• Dochód powyżej ~120 000 zł rocznie
• Niższa składka zdrowotna (4,9% vs 9%)
• Stała stawka daje przewidywalność

Odliczenie składki zdrowotnej

Przedsiębiorcy na podatku liniowym mogą odliczyć zapłacone składki zdrowotne od dochodu, ale tylko do limitu 14 100 zł rocznie (w 2026 r.). Przy dochodzie powyżej ok. 290 000 zł rocznie limit nie pokrywa całej składki. To istotna zmiana wprowadzona przez Polski Ład.

Porównanie z ryczałtem

Przy niskich kosztach uzyskania przychodu ryczałt (np. 12% dla IT) może być korzystniejszy niż podatek liniowy. Ryczałt oferuje też niższe składki zdrowotne w trzech stałych progach. Jednak ryczałt nie pozwala na odliczanie kosztów uzyskania przychodu — wybór zależy od struktury przychodów i kosztów.

Utrata prawa do podatku liniowego

Przedsiębiorca traci prawo do podatku liniowego, jeśli świadczy usługi na rzecz byłego pracodawcy w tym samym zakresie co na etacie — w roku przejścia na B2B. Ograniczenie dotyczy pierwszego roku podatkowego po zmianie formy zatrudnienia.

Mechanizm obliczania podatku

Schemat obliczenia podatku liniowego jest prostszy niż na skali podatkowej:

• Przychód − koszty uzyskania przychodu = dochód
• Dochód − składki ZUS społeczne = podstawa opodatkowania
• Podstawa × 19% = podatek

Nie ma kwoty wolnej od podatku ani kwoty zmniejszającej — od pierwszej złotówki dochodu płacisz 19%. Zaliczkę na PIT wpłacasz do 20. dnia następnego miesiąca.

Kto może wybrać podatek liniowy?

Podatek liniowy mogą wybrać przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą (JDG) oraz wspólnicy spółek cywilnych, jawnych i partnerskich. Wyboru dokonuje się do 20 lutego roku podatkowego lub przy rejestracji firmy.

Ograniczenie: jeśli w danym roku podatkowym świadczysz usługi na rzecz byłego pracodawcy w zakresie pokrywającym się z Twoimi obowiązkami pracowniczymi z poprzedniego roku, nie możesz stosować podatku liniowego w tym roku.

Punkt przełomu: ok. 120 000 zł dochodu rocznie

Przy dochodzie poniżej 120 000 zł rocznie skala podatkowa jest niemal zawsze korzystniejsza — dzięki stawce 12% i kwocie wolnej 30 000 zł efektywna stawka PIT wynosi zaledwie 6–10%.

Powyżej 120 000 zł na skali pojawia się stawka 32% od nadwyżki. Przy dochodzie ok. 150 000 zł efektywna stawka na skali zrównuje się z 19% na liniowym. Im wyższy dochód, tym większa przewaga liniowego.

Symulacja: dochód 200 000 zł rocznie

Skala podatkowa:

• Podatek: (90 000 × 12%) + (80 000 × 32%) = 10 800 + 25 600 = 36 400 zł
• Składka zdrowotna: 200 000 × 9% = 18 000 zł

Podatek liniowy:

• Podatek: 200 000 × 19% = 38 000 zł
• Składka zdrowotna: 200 000 × 4,9% = 9 800 zł

Na skali: 54 400 zł obciążeń. Na liniowym: 47 800 zł. Oszczędność: 6 600 zł rocznie. Różnica rośnie wraz z dochodem.

Kiedy liniowy się NIE opłaca?

Podatek liniowy jest niekorzystny, gdy:

• Dochód roczny jest niższy niż ~120 000 zł
• Korzystasz z ulgi na dzieci (niedostępna na liniowym)
• Chcesz rozliczać się wspólnie z małżonkiem
• Masz niskie koszty uzyskania przychodu (wówczas ryczałt może być lepszy)
• Świadczysz usługi dla byłego pracodawcy w pierwszym roku B2B

4,9% dochodu — ile to kosztuje?

Składka zdrowotna na liniowym jest naliczana od dochodu (przychód minus koszty minus ZUS społeczne). Przy dochodzie 15 000 zł miesięcznie składka wynosi 735 zł. Minimalna składka zdrowotna to 432,54 zł (9% od wynagrodzenia minimalnego 4 806 zł) — obowiązuje, gdy dochód jest niski lub ujemny.

Odliczenie od dochodu do 14 100 zł

Przedsiębiorcy na podatku liniowym mogą odliczyć zapłacone składki zdrowotne od dochodu, ale tylko do rocznego limitu 14 100 zł (w 2026 r.). Przy dochodzie 200 000 zł roczna składka zdrowotna wynosi 9 800 zł — mieści się w limicie. Ale przy dochodzie 400 000 zł składka to 19 600 zł — odliczysz tylko 14 100 zł, reszta nie pomniejszy podatku.

Porównanie składki zdrowotnej

Przy miesięcznym dochodzie 20 000 zł:

• Skala podatkowa: 20 000 × 9% = 1 800 zł/mies.
• Podatek liniowy: 20 000 × 4,9% = 980 zł/mies.
• Ryczałt (przychód 60–300 tys.): 830,58 zł/mies. (stała kwota)

Różnica między skalą a liniowym: 820 zł miesięcznie, czyli 9 840 zł rocznie. To istotna oszczędność, szczególnie przy wyższych dochodach.

Liniowy vs skala podatkowa

Podatek liniowy wygrywa przy dochodach powyżej ~150 000 zł rocznie. Kluczowe różnice:

• Liniowy: stałe 19%, brak kwoty wolnej, brak ulgi na dzieci
• Skala: 12%/32%, kwota wolna 30 000 zł, pełen dostęp do ulg
• Zdrowotna: liniowy 4,9% vs skala 9%
• Wspólne rozliczenie z małżonkiem: tylko na skali

Liniowy vs ryczałt

Ryczałt może być korzystniejszy od liniowego, gdy masz niskie koszty uzyskania przychodu (np. praca umysłowa bez dużych wydatków firmowych):

• Ryczałt IT 12%: niższa stawka, ale brak odliczenia kosztów
• Liniowy: wyższa stawka (19%), ale możliwość odliczania kosztów
• Zdrowotna na ryczałcie: stałe kwoty w 3 progach (tańsze przy wyższych przychodach)
• Kluczowe pytanie: czy Twoje koszty przekraczają ~30% przychodu?

Jeśli koszty stanowią ponad 30% przychodu, liniowy zazwyczaj wygrywa. Poniżej tej granicy ryczałt jest korzystniejszy.

Wady i zalety podatku liniowego — podsumowanie

Zalety:

• Stała, przewidywalna stawka 19%
• Niższa składka zdrowotna (4,9% vs 9%)
• Możliwość odliczania kosztów uzyskania przychodu
• Odliczenie składki zdrowotnej od dochodu (do 14 100 zł/rok)

Wady:

• Brak kwoty wolnej 30 000 zł
• Brak ulgi na dzieci i wspólnego rozliczenia z małżonkiem
• Przy dochodach poniżej ~120 000 zł mniej korzystny niż skala
• Ograniczenie przy usługach dla byłego pracodawcy

Dla kogo opłaca się podatek liniowy?

Podatek liniowy 19% opłaca się przedsiębiorcom z dochodem powyżej ok. 120 000 zł rocznie. Poniżej tego progu skala podatkowa (12%) jest korzystniejsza dzięki kwocie wolnej 30 000 zł.

Czy na podatku liniowym mogę odliczyć ulgę na dziecko?

Nie, podatek liniowy nie daje prawa do ulgi na dziecko, wspólnego rozliczenia z małżonkiem ani kwoty wolnej od podatku. To jego główna wada przy niższych dochodach.

Ile wynosi składka zdrowotna na podatku liniowym?

Na podatku liniowym składka zdrowotna wynosi 4,9% dochodu, bez górnego limitu. Nie można jej odliczyć od podatku. Przy wysokich dochodach może to być znacząca kwota.

Czy mogę zmienić formę opodatkowania w trakcie roku?

Zmianę formy opodatkowania na podatek liniowy należy zgłosić do 20 lutego danego roku podatkowego. W trakcie roku zmiana nie jest możliwa.

Podatek liniowy a składki ZUS — jak to działa?

Składki społeczne ZUS odliczasz od dochodu, co zmniejsza podstawę opodatkowania. Składka zdrowotna 4,9% jest naliczana od dochodu i nie podlega odliczeniu.